voor het reizen met een voedselallergie in Thailand: noten en schaaldieren

Stel je voor: je bent net aangekomen in Bangkok, de hitte slaat je om de oren en de geur van gegrilde varkensspiesjes en kruidige curry’s trekt je naar de dichtstbijzijnde straathoek. Je hebt trek, mega veel trek.

Je bestelt een dampende kom Tom Kha Gai, die beroemde kokossoep met kip. Je eerste lepel is pure magie. Totdat je ineens een vreemde smaak ontdekt die je niet had verwacht. Pinda’s.

En jij bent allergisch. Paniek? Helemaal niet nodig. Want reizen door Thailand met een noten- of schaaldierenallergie is absoluut te doen, zolang je maar weet hoe het spelletje werkt.

Wat zijn noten- en schaaldierenallergieën eigenlijk?

Laten we even helder zijn over waar we het hebben. Een notenallergie betekent meestal dat je lichaam heftig reageert op pinda’s of noten zoals cashews, amandelen en walnoten. In Thailand is pinda’s (of pindakaas) de allergrootste boosdoener.

Het zit overal, echt overal. In dressings, sauzen, als garnering, je kunt er bijna op wachten.

Een schaaldierenallergie is weer iets anders. Hier gaat het vaak om garnalen, krab, kreeft en kreeftachtigen.

Het vervelende is dat een allergische reactie in Thailand sneller kan opspelen door de hitte en de vaak intensere kruiden. Je lichaam krijgt het al zwaar genoeg te verduren met het aanpassen aan een nieuw klimaat. Een allergische reactie is dan extra heftig.

Je hoeft je geen zorgen te maken dat je de hele tijd in een isolement moet leven, maar het vraagt wel om een beetje voorbereiding.

Het gaat erom dat je weet wat je eet.

Hoe het streetfood-circus werkt (en waar de pinda’s schuilen)

Thailand is streetfood-paradijs. Echt waar. Je eet er voor een habbekrats en het smaakt er duizend keer beter dan in dat chique restaurant aan de overkant.

Een bordje Pad Thai of een bakje curry kost je tussen de €1,50 en €3,00. Heerlijk.

Maar in die drukke keukentjes met vier pannetjes op een gaspitje gebeurt van alles door elkaar. Ze gebruiken vaak dezelfde pollepel voor alles. Dat betekent dat er sporen van pinda’s in je schaaldierenvrije gerecht kunnen komen.

De grootste boosdoener is de 'nam pla' (vissaus). In bijna elke Thaise keuken gaat er een scheut door. En raad eens?

Vaak zit er een vleugje pindakaas doorheen om de smaak wat romiger en complexer te maken. Ook de dressing voor som salads (papajasalade) is vaak op basis van pinda’s en suiker. Zelfs in een simpele curry kan een kok soms een handje geroosterde pinda’s erdoor gooien voor de textuur. Als je vraagt “is er pinda in?” knikken ze soms ja, maar vaker nog weten ze niet precies wat er allemaal in een kant-en-klare currypasta zit.

De magische woorden: je Thaise allergie-kaart

Je kunt wel continu "no peanuts, no shrimp" roepen, maar in het lawaai van een drukke markt ben je je geld kwijt en je woorden kwijt. De beste investering die je kunt doen? Een allergiekaart. Je kunt deze online vinden of zelf maken.

Zorg dat er een duidelijke foto van een pinda, een garnaal en een kreeft op staat.

En de belangrijkste Thaise zin: "Gin a-han pae pinda/hoi dtalay dai mai dai" (Ik kan geen pinda's/zeevruchten eten). Deze kaart werkt als een magisch schild.

Laat hem zien voordat je gaat streetfood bestellen in het Thais. De meeste verkopers zijn ontzettend aardig en willen je helpen. Als je twijfelt, wijs dan naar de kaart en naar het gerecht. Let wel op: in de toeristische gebieden zoals Phuket of Koh Samui weten ze het vaak wel, maar in een klein dorpje in het noorden van Thailand is de kans groter dat ze je niet begrijpen.

"De locals zijn je beste vriend. Wees niet bang om te veel te vragen. Een glimlach en een beetje geduld doen wonderen."

Veilige gerechten en hoe je ze bestelt

Gelukkig zijn er genoeg gerechten die van nature veilig zijn. Wanneer je geniet van al het lekkere streetfood in Thailand, is een simpele kippensoep (Tom Yum Gai) een goede keuze, maar vraag wel expliciet of ze er geen pinda’s in doen.

Gegrilde kip (Gai Yang) met rijst is vaak een safe bet. Let wel op de saus die erbij komt; die zit vaak vol met suiker en soms pinda’s. Vraag om de saus apart. Een ander geweldig gerecht is Pad See Ew (brede rijstnoedels).

Dit is vaak een simpel gerecht van noedels, ei, Chinese kool en sojasaus. Pinda’s horen hier eigenlijk niet in.

Toch is het slim om te checken. Wil je zeker weten dat er geen kruisbesmetting is?

Ga dan voor een plek waar ze alles op de grill bakken. Een 'Moo Ping' (gegrilde varkenssate) is vaak veilig, maar vraag nogmaals of de marinade pinda’s bevat. Prijzen liggen hier tussen de €2 en €4, al kun je voor een exclusieve ervaring ook luxe straatkost in Bangkok proberen.

Wat te doen bij een reactie?

Ondanks alle voorzorgsmaatregelen kan het gebeuren. Een klein beetje jeuk, of een branderig gevoel in je mond. Blijf kalm.

Als je een antihistaminicum bij je hebt (zoals Cetirizine), neem die dan direct in. Ga zitten, rustig ademhalen. De meeste lichte reacties trekken wel weg.

Heb je een EpiPen (adrenaline-autoinjector) bij je? Gebruik deze direct bij moeilijk ademen, zwelling van je keel of duizeligheid.

Bel daarna direct 1669 voor de ambulance of vraag iemand in je hostel of hotel om te bellen.

De zorg in Thailand is over het algemeen goed, vooral in de grotere steden en toeristische gebieden. Zorg dat je altijd een briefje bij je hebt in het Thais en Engels wat je allergie is en wie je te bellen hebt.

Praktische tips voor een zorgeloze reis

Het draait allemaal om voorbereiding, maar laat het je niet tegenhouden. Thailand is te mooi om te missen.

• Vertrouw niet blind op het woord 'vegetarisch': In Thailand betekent 'Jay' (vegetarisch) vaak dat er geen vlees in zit, maar pinda's en vissaus mogen wel. Wees dus heel specifiek.
• Check je verzekering: Zorg dat je reisverzekering medische kosten dekt, inclusief eventuele ambulanceritten of ziekenhuisopnames. Je wilt niet met een onverwachte rekening van €1000+ terug naar huis.
• Download de app: Er zijn apps beschikbaar die helpen met vertalen, sommige zijn specifiek voor allergieën. Handig om te hebben op je telefoon.
• Boek accommodatie met een keuken: Als je echt onzeker bent, kies dan voor een hostel of guesthouse met een gedeelde keuken. Dan kun je zelf je maaltijden klaarmaken. Een zak rijst kost €1 en een ei €0,30.
• Wees assertief maar beleefd: Herhaal je vraag. Zeg: "Geen pinda's, oké?" en knik. De Thai zijn gewend aan toeristen en waarderen je moeite om duidelijk te zijn.

Uiteindelijk gaat het om het genieten. Proef die exotische vruchten, zwem in de azuurblauwe zee en lach om de vriendelijke glimlach van de locals. Met een beetje voorbereiding en je kaart op zak, staat niets een geweldige Thaise ervaring in de weg. Veel reisplezier!